ایران و نظم جهانی نوین در حال شکلگیری: بازنگری راهبردی نسبت به سازمان همکاری شانگهای و بریکس
ایران و نظم جهانی نوین در حال شکلگیری: بازنگری راهبردی نسبت به سازمان همکاری شانگهای و بریکس
نوع مقاله: پژوهشی
نویسندگان: علیرضا شیخمحمدی، سکینه هاشمی
نشریه: فصلنامه نگاه ایرانی به امور خارجی (ایرفا)
دوره: ۱۳ | شماره: ۳۵
تاریخ: دی ۱۴۰۰
درباره مقاله
این مقاله بازنگری راهبردی ایران در قبال سازمان همکاری شانگهای و گروه بریکس را در چارچوب نظم جهانی در حال تغییر بررسی میکند. نویسندگان با بهرهگیری از رویکرد واقعگرایی نئوکلاسیک، تأثیر همزمان فشارهای ساختاری بینالمللی و عوامل داخلی بر جهتگیری سیاست خارجی ایران را تحلیل میکنند. یافتهها نشان میدهد که حرکت ایران بهسوی این دو نهاد، حاصل ترکیبی از انگیزههای اقتصادی، دیپلماتیک و راهبردی است.
از منظر اقتصادی، عضویت و همکاری با شانگهای و بریکس، امکان توسعه تجارت، دسترسی به سرمایهگذاریهای جدید و بهرهگیری از سازوکارهای مالی غیرغربی را برای ایران فراهم میکند؛ موضوعی که در شرایط تحریم اهمیت بیشتری پیدا میکند. از لحاظ دیپلماتیک، این نهادها فرصتهایی برای گفتوگو، همافزایی و تقویت موقعیت منطقهای و بینالمللی ایران ایجاد میکنند.
از منظر راهبردی، چرخش تهران بهسمت شرق و پیوند با قطبهای نوظهور قدرت، هم بر توازن قوا در غرب آسیا تأثیرگذار است و هم نشاندهنده مشارکت فعال ایران در شکلدهی به نظم جهانی چندقطبی است. مقاله همچنین به چالشهای موجود در این روند میپردازد؛ از جمله مدیریت تفاوتهای درونی شانگهای و بریکس، و هماهنگسازی اهداف داخلی با سطح جدیدی از تعاملات جهانی.
در مجموع، این پژوهش تصویری روشن از منافع، محدودیتها و چشمانداز راهبرد نگاه به شرق ایران ارائه میدهد.
نظر شما :