کدگشایی فقر انرژی: نابرابریهای روستایی–شهری و موانع ساختاری در کشورهای بریکس
کدگشایی فقر انرژی: نابرابریهای روستایی–شهری و موانع ساختاری در کشورهای بریکس
نویسنده: آویک غوش
مجله: Frontiers in Environmental Economics
بخش: اقتصاد انرژی
جلد: جلد ۴ (۲۰۲۵)
این مقاله به بررسی تعیینکنندههای ساختاری فقر انرژی در کشورهای عضو بریکس میپردازد و تمرکز خود را بر نابرابریهای پایدار در دسترسی به سوختهای پاک و فناوریهای نوین انرژی بین جمعیت روستایی و شهری قرار میدهد. این مطالعه با استفاده از دادههای پانل از سال ۱۹۹۱ تا ۲۰۲۳، فقر انرژی را از طریق شاخص دسترسی به سوخت پاک اندازهگیری میکند و برای تبیین روابط علّی و اثرات توزیعی در سطوح مختلف دسترسی، از سه رویکرد اقتصادسنجی— اثرات ثابت دوطرفه، روشهای متغیر ابزاری و رگرسیونکمّی— بهره میبرد.
یافتهها ناهمگونی واضح روستایی–شهری را آشکار میسازند. واردات انرژی، دسترسی به سوخت پاک را در مناطق شهری که شبکههای توزیع قویتری دارند، بهطور معناداری بهبود میبخشد، اما تأثیر محدودی در مناطق روستایی با شکافهای زیرساختی نشان میدهد. در بافت روستایی، ظرفیت مالی تأثیرگذارترین عامل تعیینکننده است که در تمام کمیتالهای (صدکهای) دسترسی به سوخت پاک معنادار باقی میماند. پیشرفتهای کارایی انرژی— که با تولید ناخالص داخلی به ازای هر واحد مصرف انرژی اندازهگیری میشود— عمدتاً جمعیت شهری، به ویژه آنهایی که از سطح دسترسی بالاتری برخوردارند، را منتفع میسازد. نتایج رگرسیون کمّی نشان میدهد که اهمیت «در دسترس بودن انرژی» در دهکهای بالاتر دسترسی افزایش مییابد، در حالی که «قابل پرداخت بودن» نقش یکسانی در سرتاسر این طیف ایفا میکند.
این مقاله نتیجه میگیرد که صرف گسترش در دسترس بودن انرژی، بدون اتخاذ اقدامات تکمیلی برای پرداختن به مسئله مقرونبهصرفه بودن و موانع توزیع در آخرین مرحله، نمیتواند شکاف دسترسی روستایی را ببندد. این مطالعه خواستار تدوین راهبردهای خاص-بافتی میشود که سیستمهای تجدیدپذیر غیرمتمرکز، حمایتهای درآمدی هدفمند، راهحلهای پختوپز پاک و مقررات کارایی انرژی شهری را ترکیب میکند. چنین سیاستهای یکپارچهای برای تسریع پیشرفت عادلانه به سوی «هدف هفتم توسعه پایدار» در کشورهای بریکس ضروری است.
نظر شما :